Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đang xem xét các báo cáo về các trường hợp phát hiện virus đậu mùa khỉ trong tinh dịch của bệnh nhân, qua đó đánh giá khả năng bệnh có thể lây qua đường tình dục. Động thái trên được thực hiện sau khi các chuyên gia tìm thấy nhiều bệnh nhân tại Đức và Ý xuất hiện virus đậu mùa khỉ trong tinh dịch.

virus đậu mùa khỉ
(Ảnh minh họa: Arif biswas/Shuterstock)

Cho đến nay, WHO vẫn tin rằng virus đậu mùa khỉ chủ yếu lây qua tiếp xúc gần gũi giữa người với người. Nhiều ca mắc đậu mùa khỉ được phát hiện trong đợt bùng phát mới nhất tập trung ở châu Âu là những người có quan hệ tình dục với nhau, có tiếp xúc gần.

Trong những ngày gần đây, các nhà khoa học phát hiện các vật chất di truyền của virus trong tinh dịch của nhiều bệnh nhân mắc đậu mùa khỉ ở Đức và Ý, trong đó có mẫu xét nghiệm cho thấy virus phát hiện trong tinh dịch của một bệnh nhân có thể lây lan cho người khác và bắt đầu quá trình sao chép.

Việc phát hiện ra vật chất di truyền của virus trong tinh dịch bệnh nhân không có nghĩa rằng virus lây lan qua đường tình dục như virus HIV gây bệnh AIDS hay virus gây bệnh giang mai, những loại virus đều được biết đến là có thể lây lan qua tiếp xúc với tinh dịch, dịch tiết âm đạo hoặc dịch tiết cơ thể khác của người mắc bệnh. Cũng có những loại virus dù có vật chất di truyền được phát hiện trong tinh dịch của bệnh nhân như virus Zika nhưng lại chưa thể xác định việc này có dẫn tới nguy cơ lây bệnh qua đường tình dục hay không.

Catherine Smallwood, Giám đốc phụ trách theo dõi tình hình bệnh đậu mùa khỉ của WHO tại khu vực châu Âu cho biết hiện chưa rõ liệu những báo cáo gần đây có đồng nghĩa rằng virus gây bệnh đậu mùa khỉ có thể lây lan qua đường tình dục hay không. Có nhiều điều về dịch bệnh này vẫn chưa được chú ý đầy đủ trước đây. Bà cho rằng cần phải tập trung vào nghiên cứu cách thức lây lan dịch bệnh lần này và điều rõ ràng nhất cho đến nay là nguy cơ lây lan bệnh có liên quan trực tiếp tới hành động tiếp xúc da kề da.

Trên 1.300 ca mắc đậu mùa khỉ đã được ghi nhận ở khoảng 30 quốc gia, chủ yếu là ở châu Âu, kể từ đầu tháng 5. Hầu hết các ca bệnh được ghi nhận ở các nam giới có quan hệ tình dục đồng tính. Đợt bùng phát này gây lo ngại vì bệnh đậu mùa khỉ trước đây rất hiếm khi lây lan ngoài châu Phi, nơi đã coi đây là bệnh đặc hữu. Đặc biệt, phần lớn các ca mắc được phát hiện không có lịch sử đi lại tới châu Phi. Hiện các nhà khoa học đang nỗ lực nghiên cứu động cơ của đợt bùng phát hiện nay, nguồn gốc dịch bệnh và liệu virus đã có biến đổi gì so với những virus được phát hiện ở châu Phi hay không.

Tờ The Guardian của Anh đưa tin hôm 10/6 rằng theo thống kê từ cơ quan y tế, tính đến ngày 8/6, có tổng cộng 366 trường hợp mắc bệnh đậu mùa khỉ được chẩn đoán tại nước này, trong đó 4/5 sống ở thủ đô London, chiếm tỷ lệ cao. Và 99% trong số 366 trường hợp là nam giới, với độ tuổi trung bình là 38. Các trường hợp này bao gồm người đồng tính, song tính hoặc những người đã từng có quan hệ đồng tính nam.

Cơ quan An ninh Y tế (UKHSA) đã tiến hành một cuộc khảo sát cẩn thận đối với 336 trường hợp được xác nhận nhiễm đậu mùa khỉ và lập một báo cáo, trong đó 152 người đã hợp tác để điền các thông tin vào vào một bảng các câu hỏi chi tiết.

Khi UKHSA tiến hành điều tra dịch tễ, 45 người trong số họ cũng được hỏi về thông tin đời sống tình dục, kết quả phát hiện 44 người trong số họ đã từng đến các địa điểm xã giao cung cấp không gian cho hành vi tình dục (sex-on-premise venues, SOPV hay các địa điểm quan hệ tình dục tại chỗ), có địa điểm ở bên trong hoặc bên ngoài nước Anh, chẳng hạn như phòng tắm hơi, câu lạc bộ tình dục và phòng tối tình dục, những nơi này đều là nơi thích hợp cho lây nhiễm bệnh.

Ngoài ra, 64% những người được chẩn đoán đã gặp bạn tình của họ thông qua các ứng dụng hẹn hò trong thời gian ủ bệnh. Thời kỳ ủ bệnh của bệnh đậu mùa khỉ là 5 đến 21 ngày. Ngoài quan hệ tình dục với nam giới khác trong thời gian ủ bệnh, trong số 45 người nói trên, 60% đã được chẩn đoán mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục trong 1 năm qua; 44% trước khi phát hiện mắc bệnh đậu mùa khỉ, đã có hơn 10 bạn tình; tỷ lệ tham gia quan hệ tình dục nhóm trong thời gian ủ bệnh cũng cao tới 44%.

Trong số 45 người này, 30% đã quan hệ tình dục với một người nào đó khi ở bên ngoài thành phố nơi họ sống; 20% quan hệ tình dục với một người nào đó khi ở nước ngoài; và 24% quan hệ tình dục với một người đàn ông không phải là người Anh. UKHSA cho biết rằng các mạng lưới tình dục liên quan đến làn sóng bùng phát này tồn tại ở cả trong và ngoài nước Anh.

UKHSA cho biết việc theo dõi tất cả các bạn tình của những người đàn ông bị nhiễm bệnh đậu mùa khỉ này là rất khó, vì phần lớn các trường hợp cho biết đã có quan hệ tình dục với những đối tượng mới quen hoặc tình cờ gặp gỡ mà thông tin liên hệ không có sẵn.

Phan Anh

[VIDEO] Mỹ: Lũ lụt kỷ lục, công viên quốc gia Yellowstone đóng cửa sau 34 năm