Từ năm ngoái, công ty Intravacc của Hà Lan đã được Chính phủ Hà Lan giao nhiệm vụ phát triển một loại vắc-xin COVID-19 có tên là Avacc10. CEO kiêm nhà virus học Jan Groen cùng đồng nghiệp phụ trách khoa học của công ty là nhà miễn dịch học Virgil Schijns hy vọng phát minh sẽ là một món quà tặng cho thế giới. Được biết hiện nay, Intravacc là công ty duy nhất ở châu Âu đang phát triển vắc-xin COVID-19 dạng xịt mũi.

Vắc-xin COVID-19 dạng xịt mũi (Nguồn: Public Domain Thorsten Frenzel / Pixabay).

Intravacc là một công ty của Hà Lan tham gia nghiên cứu trong lĩnh vực vắc-xin, phát triển và cải tiến các dạng vắc-xin mới, từ liệu pháp miễn dịch đến vắc-xin chống lại bệnh Lyme. Ban cố vấn khoa học của công ty bao gồm Giáo sư Marien de Jonge và cựu Bộ trưởng Bộ Y tế Hà  Lan Bruno Bruins.

Tờ De Telegraaf của Hà Lan đã phỏng vấn nhà virus học Jan Groen và nhà miễn dịch học Virgil Schijns. Ông Jan Groen cho biết hiện nay đã hoàn thành nghiên cứu và thí nghiệm trên động vật, tỷ lệ bảo vệ là 100% và không có tổn hại nào đối với phổi. Hiện chương trình vẫn đang tiếp tục nghiên cứu trên động vật, nếu vắc-xin không gây ra độc hại thì có thể bắt đầu thử nghiệm đối với cơ thể người.

Vắc-xin sử dụng mụn nước vi khuẩn

Nhà miễn dịch học Virgil Schijns nói rằng trên thế giới chỉ có 7 nhà sản xuất tập trung vào nghiên cứu và phát triển vắc-xin xịt mũi, còn lại hầu hết đều là vắc-xin truyền thống dạng tiêm, trong khi nhiều người (đặc biệt là trẻ em) mắc chứng sợ kim tiêm.

Ông nói: “Chúng tôi không sử dụng các hạt cầu béo (chẳng hạn như Moderna và Pfizer) hoặc adenovirus (như Johnson & Johnson và AstraZeneca), mà là các túi màng vi khuẩn (Bacterial outer membrane vesicles). Những túi này là chất mang liên kết với các protein tăng đột biến để ngăn chặn COVID-19. Những túi như vậy là những chất đã chết và không thể sinh sản trong cơ thể”.

Còn nhà virus học Jan Groen cũng cho biết chi phí sản xuất của nó rất thấp, ngoài ra còn có thể bảo quản trong tủ lạnh tới 5 năm và dễ vận chuyển. Do virus đột biến liên tục nên thuốc xịt có thể được sử dụng như một “liều thuốc” bổ sung cho vắc-xin hiện nay. Ông nhấn mạnh: “Chúng tôi không có động cơ lợi nhuận. Công nghệ Avacc10 giúp bất kỳ ai cũng có thể sản xuất loại thuốc xịt mũi này với chi phí không đáng kể. Con số 10 có nghĩa là chúng tôi yêu cầu nhà sản xuất trả 10 xu Euro cho mỗi liều vắc-xin nhằm hỗ trợ chi phí phát triển và cải tiến vắc-xin”.

 

Thuốc xịt mũi tạo ra miễn dịch IgA

(Nguồn; Chụp màn hình prnewswire.com)

Vắc-xin tiêm có thể rất tốt trong bảo vệ phổi,  nhưng vẫn chưa rõ liệu có thể ngăn chặn sự lây lan của loại virus COVID-19 này hay không. Có những dấu hiệu cho thấy những người đã được tiêm phòng vẫn còn khả năng lây nhiễm.

Nhưng mũi và miệng có màng nhầy là lối vào của virus, trong khi màng nhầy được phun thuốc trở thành tuyến phòng thủ đầu tiên. Nơi mà thuốc phun tới là nơi bắt đầu bảo vệ và chống lại virus COVID-19. Virgil nói rằng bình xịt vô hiệu hóa virus trong mũi, vì vậy ông tin rằng cách này sẽ giúp ngăn chặn khả năng lây nhiễm cho người khác. Tất nhiên cần thêm nghiên cứu để chứng minh điều này.

Thuốc xịt mũi có thể tạo miễn dịch Immunoglobulin A (IgA), một loại kháng thể có thể chống lại virus hoặc vi khuẩn, do đó giúp mũi được bảo vệ, trong khi điều này không thấy ở vắc-xin tiêm. 

Khó khăn trong quá trình phát triển

Hiện nay, việc thiếu nguyên liệu là vấn đề các nhà sản xuất phải đối mặt. Nguyên liệu chính bao gồm tất cả các thiết bị phòng thí nghiệm cần thiết để nuôi cấy vi khuẩn và ngăn tách túi; các sản phẩm như nhựa, chất đệm, bộ lọc, lon và đĩa chỉ có thể sử dụng một lần. Tuy nhiên công ty Intravacc có đủ khả năng để những loại thuốc xịt này có thể bước vào giai đoạn thử nghiệm thứ ba, giai đoạn này công ty sẽ thử nghiệm trên nhiều người hơn.

Ông Groen nói rằng Avacc10 cũng có thể được sử dụng như một loại vắc-xin thông thường cho một số lượng lớn người dân ở các nước đang phát triển mà khả năng được tiêm chủng còn hạn chế. Người sử dụng phải phun 2 lần, cách nhau 3 tuần. Chúng tôi cũng gọi vắc-xin này là “Phun hy vọng” (Spray of Hope).

Lý Tuyên, Vision Times

Xem thêm: