Ngày 8/6, Tổ chức Theo dõi Nhân quyền cho biết, các luật sư Myanmar bào chữa cho những người bị giam giữ chính trị tại các tòa án do chính quyền quân sự điều hành đang bị sách nhiễu và thậm chí là bỏ tù.

Cảnh sát Myanmar và người biểu tình (Ảnh: kan Sangtong/ Shutterstock)

Kể từ khi lên nắm quyền cách đây hơn hai năm và đẩy đất nước vào tình trạng hỗn loạn, chính quyền quân sự đã bắt giữ hàng chục nghìn người trong một cuộc đàn áp đẫm máu và sâu rộng đối với những người bất đồng chính kiến.

Các nhóm nhân quyền cho hay, quân đội đã sử dụng tòa án để đàn áp các đối thủ, trong đó có nhân vật dân chủ Aung San Suu Kyi và cựu tổng thống Win Myint, những người đã bị bỏ tù với thời hạn dài bởi các tòa án kín.

Các luật sư bào chữa tại các “tòa án đặc biệt” do chính quyền thành lập để xét xử các tội phạm chính trị phải đối mặt với sự quấy rối, đe dọa và đe dọa từ chính quyền, HRW nêu rõ trong một báo cáo dựa trên các cuộc phỏng vấn với 19 vị luật sư.

“Trong phòng xử án, tôi phải lo lắng về việc không bị giam giữ hơn là nói ra sự thật,” một luật sư ở Yangon nói với cơ quan giám sát.

“Mọi người tại tòa án đều biết tôi là ai … Chính quyền có thể giam giữ tôi bất cứ lúc nào, và họ có thể và sẽ đưa ra bất kỳ lý do nào họ muốn.”

HRW còn trích dẫn trường hợp của luật sư Ywet Nu Aung, người được cho là đã bị giam giữ khi cô rời phiên điều trần mà cô đại diện cho một cựu thủ tướng và là thành viên của đảng Liên minh Quốc gia vì Dân chủ (NLD) của bà Suu Kyi.

Cô bị buộc tội hỗ trợ tài chính cho các lực lượng dân quân chống chính quyền và sau đó bị kết án 15 năm tù lao động khổ sai.

HRW lưu ý, các luật sư thường xuyên bị cấm giao tiếp riêng với khách hàng trước các phiên điều trần, và trong một hệ thống pháp luật gần như quá tải, một số người đã đảm nhận hàng trăm vụ việc.

“Đôi khi việc kiểm tra chéo thậm chí không xảy ra,” một luật sư khác nói với HRW.

“Gần như không thể thách thức những gì họ (bên công tố) đưa ra làm bằng chứng, và chúng tôi không bao giờ có thể cho một bị cáo được tại ngoại.”

Tất cả 19 luật sư nói với HRW, họ đều phải trải qua “sự đe dọa và giám sát của chính quyền quân sự”.

HRW nhấn mạnh: “Rất ít người sẵn sàng đặt mình vào nguy cơ bị theo dõi và đe dọa hơn nữa. Nhiều người đã ngừng tiếp nhận các vụ việc.”

Theo một nhóm giám sát địa phương, hơn 23.000 người đã bị chính quyền bắt giữ kể từ cuộc đảo chính vào tháng 2/2021.

Năm ngoái, một tòa án do chính quyền kiểm soát đã ra lệnh xử tử một cựu nghị sĩ NLD cùng với một nhà hoạt động nổi tiếng về các cáo buộc “khủng bố” – lần đầu tiên Myanmar sử dụng hình phạt tử hình trong nhiều thập kỷ.

Minh Ngọc (Theo AFP)