Nhà ngoại giao cấp cao của Hoa Kỳ đã kêu gọi Trung Quốc, với tư cách là một cường quốc có trách nhiệm trên thế giới, vượt khỏi các khác biệt giữa hai bên và hợp tác với Hoa Kỳ trong các vấn đề nan giải trên phạm vi toàn thế giới như biến đổi khí hậu và đại dịch COVID-19.

Thứ trưởng Ngoại giao Hoa Kỳ Wendy Sherman và Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị hội đàm tại Thiên Tân hôm 26/7 (Ảnh: Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ)

Phát biểu trong một cuộc phỏng vấn với hãng tin AP sau cuộc hội đàm vào ngày 26/7 với Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị và Thứ trưởng Ngoại giao Tạ Phong, Thứ trưởng Ngoại giao Wendy Sherman cho biết Hoa Kỳ hoan nghênh sự cạnh tranh kinh tế mạnh mẽ với Trung Quốc nhưng không muốn điều đó trở thành xung đột.

Trung Quốc đã phản đối những lời chỉ trích của Mỹ về các vấn đề từ nhân quyền đến tham vọng lãnh thổ của họ và nhiều lần nói rằng Hoa Kỳ không thể mong đợi sự hợp tác giữa hai bên  trong khi tìm cách kìm hãm sự phát triển của Trung Quốc, một cáo buộc mà bà Sherman phủ nhận.

Bà Sherman cho biết trong một cuộc phỏng vấn qua điện thoại ngay sau khi bà kết thúc các cuộc gặp với Tạ Phong và sau đó với Vương Nghị tại thành phố Thiên Tân, Trung Quốc: “Có một số điều vượt lên trên những khác biệt cụ thể, đó là trách nhiệm toàn cầu của các cường quốc.”

Đây là cuộc hội đàm trực tiếp thứ hai giữa các nhà ngoại giao hàng đầu của hai nước kể từ khi Tổng thống Joe Biden nhậm chức vào tháng Giêng. Nó diễn ra bốn tháng sau cuộc gặp gây nhiều tranh cãi giữa Ngoại trưởng Antony Blinken và nhà ngoại giao kỳ cựu của Trung Quốc Dương Khiết Trì ở Anchorage, Alaska hồi tháng Ba.

Bà Sherman, người mới nhậm chức từ tháng Tư, mô tả cuộc họp là một bước tiếp theo trong cố gắng giải quyết các vấn đề quan trọng với Trung Quốc.

“Trên thực tế, chúng tôi sẽ xem xét có hành động tiếp theo hay không và chúng tôi có thể tiến thêm một bước nữa hay không,” bà nói. “Trong giai đoạn đầu xây dựng mối quan hệ này, không thể biết được liệu chúng tôi có thể đạt được tất cả những thứ mà chúng tôi mong đợi hay không.”

Bà còn nói rằng hai bên đã có những cuộc trò chuyện thẳng thắn về các vấn đề mà hai nước bất đồng, bao gồm một danh sách dài những mối quan tâm của Hoa Kỳ, đặc biệt cái gọi là “tội ác chống lại loài người” đối với người Hồi giáo ở khu vực Tân Cương của Trung Quốc; sự đàn áp đối với nền dân chủ ở Hồng Kông; việc Trung Quốc sử dụng quy mô kinh tế để gây áp lực với các quốc gia khác; và “các hành động gây hấn” của Trung Quốc xung quanh Đài Loan cũng như Biển Đông và Hoa Đông.

Bà Sherman cũng thúc giục Trung Quốc trả tự do cho một số người Mỹ và Canada bị giam giữ ở Trung Quốc, nói rằng “họ không phải là con bài mặc cả”, và bày tỏ lo ngại về áp lực đối với các nhà báo nước ngoài ở Trung Quốc. Trung Quốc đã xét xử hai người Canada về tội an ninh quốc gia, một động thái rõ ràng là để trả đũa cho việc Canada bắt giữ giám đốc tài chính Huawei Mạnh Vãn Châu.

Thứ trưởng Ngoại giao Tạ Phong cáo buộc Hoa Kỳ đang cố gắng kìm hãm sự phát triển của Trung Quốc và nói rằng họ nên thay đổi hướng đi, chấp nhận cạnh tranh công bằng và làm việc với Trung Quốc trên cơ sở tôn trọng lẫn nhau và chung sống hòa bình. Trung Quốc gọi những lời chỉ trích về các chính sách của họ ở Tân Cương, Hồng Kông và Đài Loan là sự can thiệp vào công việc nội bộ của họ.

Bà Sherman cho biết Mỹ hoan nghênh sự cạnh tranh mạnh mẽ và tin rằng điều quan trọng là Trung Quốc phải phát triển và cải thiện cuộc sống của người dân, nhưng theo cách phù hợp với các quy tắc quốc tế và không làm tổn hại bất kỳ quốc gia nào khác.

Bà nói: “Chúng tôi mong đợi… họ hiểu rằng nhân quyền không chỉ là vấn đề nội bộ, mà là cam kết toàn cầu theo Tuyên bố chung về quyền con người của Liên Hợp Quốc, mà chính họ đã ký vào.”

Bà Sherman, một thành viên Đảng Dân chủ trước đây từng làm việc về các cuộc đàm phán giữa Triều Tiên và Iran trong chính quyền Clinton và Obama, nói rằng Trung Quốc và Mỹ có thể hợp tác với nhau về khí hậu, nỗ lực chống ma túy và các vấn đề khu vực như Triều Tiên, Iran, Afghanistan, và Myanmar.

Bà nói, mỗi bên đều chia sẻ những mối quan tâm và vấn đề mà họ hy vọng có thể được giải quyết. “Tôi hy vọng rằng chúng ta sẽ thấy được những giải pháp vì lợi ích của nhiều người mà cuộc sống và tương lai của họ phụ thuộc vào nó. Nhưng chúng ta sẽ phải chờ xem”.

Đông A dịch (theo Epoch Times)

Xem thêm: