Hôm 16/8, Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị nói với Ngoại trưởng Antony Blinken rằng việc rút quân nhanh chóng của Mỹ khỏi Afghanistan có “tác động tiêu cực nghiêm trọng”, nhưng cam kết làm việc với Washington để thúc đẩy sự ổn định ở nước này.

Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị (Ảnh: fmprc.gov.cn)

Hàng nghìn dân thường tuyệt vọng chạy trốn khỏi Afghanistan đã vây chặt đường băng duy nhất của sân bay Kabul vào hôm thứ Hai sau khi Taliban chiếm thủ đô.

Tổng thống Joe Biden đổ lỗi cho việc Taliban tiếp quản Afghanistan là do các nhà lãnh đạo chính trị Afghanistan đã bỏ trốn khỏi đất nước và sự không sẵn sàng của quân đội Afghanistan để chống lại nhóm phiến quân.

Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ cho biết trong một tuyên bố ngắn rằng Ngoại trưởng Blinken đã nói chuyện với ông Vương Nghị về “tình hình an ninh và những nỗ lực tương ứng của hai nước để đưa công dân Hoa Kỳ và CHND Trung Hoa đến nơi an toàn.”

Tuyên bố cũng cho biết ông Blinken đã nói chuyện riêng với Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov.

Bình luận trước vụ việc, ông Vương cho hay những hiện thực tại Afghanistan đã chứng minh rằng không thể tùy tiện áp dụng mô hình nước ngoài cho một quốc gia có điều kiện văn hóa và lịch sử khác, theo báo cáo của truyền thông nhà nước Trung Quốc.

“Sử dụng vũ lực và các phương tiện quân sự để giải quyết vấn đề sẽ chỉ làm gia tăng chúng. Bài học này cần phải được phản ánh nghiêm túc”, đài truyền hình nhà nước Trung Quốc CCTV dẫn lời ông Vương nói.

Ông Vương nói rằng Trung Quốc sẵn sàng liên lạc với Washington để giúp ngăn chặn một cuộc nội chiến mới hoặc thảm họa nhân đạo sau “tác động tiêu cực nghiêm trọng” của việc Hoa Kỳ “vội vàng rút quân”.

Tuy vậy, Ngoại trưởng Trung Quốc không quên cảnh báo rằng “Hoa Kỳ không thể một mặt chủ động tìm cách kiềm chế, đàn áp Trung Quốc và làm tổn hại đến quyền và lợi ích hợp pháp của Trung Quốc, nhưng mặt khác hy vọng vào sự hợp tác của Trung Quốc.”

Ông cũng chỉ trích Hoa Kỳ đã loại bỏ Phong trào Hồi giáo Đông Turkestan (ETIM) khỏi danh sách các nhóm khủng bố, nói rằng nó cho thấy các tiêu chuẩn kép của Hoa Kỳ về chống khủng bố.

Bắc Kinh lo ngại rằng ETIM đang hoạt động ở nước láng giềng Afghanistan và muốn tạo ra một nhà nước riêng biệt ở khu vực phía tây Tân Cương của Trung Quốc, nơi chính quyền Trung Quốc đã thiết lập hàng loạt các trại giam giữ mà họ cho là nhằm đào tạo nghề và kiềm chế chủ nghĩa cực đoan.

Chính phủ Hoa Kỳ cho biết ETIM không tồn tại như một tổ chức chính thức và thay vào đó chỉ là cái cớ để Trung Quốc gia tăng đàn áp các nhóm dân tộc Hồi giáo, bao gồm người Duy Ngô Nhĩ.

Lê Vy 

Xem thêm: