Bản tin Thế giới 24h của Trí Thức VN tổng hợp những thông tin cập nhật mới nhất về các diễn biến đáng chú ý trên thế giới, với tiêu điểm là Trung Quốc, cuộc đối đầu Mỹ – Trung, bầu cử Mỹ 2020, và đại dịch COVID-19.

Đại dịch COVID-19

  • Theo Worldometers, tính đến 9h sáng giờ Việt Nam, thế giới ghi nhận tổng số ca nhiễm COVID-19 toàn cầu là hơn 41 triệu ca. Các ca nhiễm mới tăng nhanh ở châu Âu với Ireland là quốc gia đầu tiên tại lục địa này áp dụng lại lệnh phong tỏa toàn quốc. 
  • Khu vực Navarre tại miền bắc Tây Ban Nha nơi có tỷ lệ 945 ca nhiễm COVID-19/100.000 dân, đã loan báo phong tỏa 2 tuần từ thứ Năm. Các biện pháp phòng dịch sẽ nghiêm ngặt hơn những gì chính quyền trung ương đã áp đặt tại thủ đô Madrid. 
  • Chính quyền khu vực Campania, miền bắc nước Mỹ cho biết họ sẽ yêu cầu chính phủ trung ương cho phép khu vực này thực hiện lệnh giới nghiêm ban đêm từ cuối tuần này. Trước đó, khu vực Lombardy ở miền bắc đã được chính phủ bật đèn xanh để áp đặt lệnh giới nghiêm từ 11 giờ tối tới 5 giờ sáng hàng ngày từ thứ Năm.
  • Ireland trở thành quốc gia EU đầu tiên quay lại phong tỏa toàn quốc. Chính phủ nước này hôm 19/10 đã ban hành lệnh “ở tại nhà” toàn quốc, nhưng khẳng định các trường học vẫn mở cửa bình thường. 
  • Nga báo cáo số ca COVID-19 mới tăng kỷ lục trong ngày với 16.319 ca hôm 20/10, trong đó có 4.999 ca nhiễm mới tại thủ đô Moscow. 
  • Hy Lạp đã hủy bỏ kế hoạch cho phép một số lượng khán giả giới hạn được tới xem các sự kiện thể thao sau khi nước này báo cáo số ca COVID-19 mới tăng 438 ca hôm 19/10.
  • Chính quyền khu đô thị Berlin đã ra lệnh bắt buộc người dân phải đeo khẩu trang tại các khu chợ, khi xếp hàng và tại 10 khu phố mua sắm đông đúc. 
  • Iran cũng đang có số ca COVID-19 nhiễm mới tăng kỷ lục với hơn 5.000 ca mới được báo cáo hôm 20/10 và số ca tử vong mới cũng tăng 322 ca. Tổng thống Iran Rouhani nói rằng nước này đang phải đối mặt với làn sóng virus corona lớn hơn cả làn sóng lây lan virus này hồi đầu năm. 
  • Bộ Y tế New Zealand sáng 21/10 báo cáo có 25 ca nhiễm COVID-19 mới, trong đó có 2 ca lây nhiễm trong cộng đồng. Đây là số ca nhiễm mới trong ngày cao nhất tại quốc gia Nam Thái Bình Dương này trong nhiều tuần qua. 
  • Hôm Chủ Nhật (18/10), Tổng thống Mỹ Trump đã tổ chức buổi mít-tinh vận động tranh cử tại thành phố Carson bang Nevada và đã giải thích về đường lối ứng phó với đại dịch virus corona Vũ Hán của mình. Ông Trump cho biết nếu nước Mỹ hoàn toàn thực hiện phong tỏa theo lời khuyên của các nhà khoa học thì không chỉ suy thoái kinh tế nghiêm trọng, còn làm tỷ lệ trầm cảm và tự tử gia tăng. 
  • Hoạt động thử nghiệm lâm sàng vắc-xin AstraZeneca ngừa COVID-19 khả năng sẽ được nối lại vào đầu tuần tới sau khi FDA Mỹ hoàn thành đánh giá về một căn bệnh nghiêm trọng mà một người tình nguyện thử nghiệm mắc phải vài tuần trước. 

Bầu cử Tổng thống Mỹ 2020

  • Tính đến 20/10, đã có hơn 34 triệu cử tri Mỹ bỏ phiếu sớm. Đây là con số bỏ phiếu sớm kỷ lục khi so với 5,9 triệu phiếu được bỏ sớm trong cùng thời điểm 4 năm trước, theo số liệu từ U.S Elections Project.
  • Ủy ban Tranh biện Tổng thống (CPD) hôm 19/10 loan báo trong buổi tranh biện tối 22/10 tới đây, họ sẽ cắt micro của Tổng thống Donald Trump và cựu Phó Tổng thống Joe Biden nếu hai ông nói vượt quá 2 phút quy định dành cho mỗi người trình bày ý kiến ở đầu mỗi phiên tranh biện.
  • Chiến dịch tái cử của Tổng thống Trump hôm 19/10 đã lên tiếng quan ngại về khả năng CPD thay đổi luật của buổi tranh biện sắp tới. Nhưng quản lý chiến dịch Bill Stepien cũng nói rằng cho dù điều đó xảy ra, tổng thống vẫn sẽ tranh biện với ông Joe Biden vào tối 22/10.
  • Lãnh đạo phe Đa số Thượng viện Mitch McConnell hôm 20/10 loan báo rằng Thượng viện sẽ bỏ phiếu xác nhận Thẩm phán Amy Coney Barrett vào Tối cao Pháp viện trong ngày thứ Hai (26/10). Ủy ban Tư pháp Thượng viện đã lên lịch bỏ phiếu vào ngày thứ Năm (22/10) để đưa đề cử viên Barrett ra xem xét lại toàn Thượng viện. 
  • Giám đốc Tình báo Quốc gia Mỹ John Ratcliffe hôm thứ Hai (19/10) đã nói rằng thông tin có trong laptop của ông Hunter Biden do tờ New York Post tiết lộ tuần trước “không phải là một phần của chiến dịch đưa tin sai lệch nào đó của Nga”.
  • Fox News cho biết họ đã thu thập được các tài liệu cho thấy chữ ký của ông Hunter Biden trên hồ sơ giấy tờ tại cửa hàng sửa chữa máy tính ở Delaware, nơi con trai của cựu phó tổng thống Mỹ được cho là đã để lại ba chiếc laptop để sửa, trong đó có một chiếc chứa các email liên quan đến nhiều thương vụ làm ăn của ông Hunter tại hải ngoại.
  • Chánh văn phòng Tòa Bạch Ốc Mark Meadows trong cuộc phỏng vấn trên chương trình “The Evening Edit” của Fox Business Network hôm thứ Hai (19/10) đã nhận định, vụ bê bối email của con trai cựu phó tổng thống Joe Biden đã vén màn hàng loạt thương vụ làm ăn trị giá triệu đô của Hunter Biden trải rộng khắp Romania, Trung Quốc cũng như Ukraine, và người Mỹ có thể thấy sự bùng nổ thông tin về đề tài này “trong những ngày tới”.
  • Tiếp sau sự kiện New York Post phơi bày bê bối liên quan đến ổ cứng máy tính được cho là của Hunter Biden, đề cử viên tổng thống của Đảng Dân chủ Joe Biden sẽ phải đối mặt với nhiều rắc rối hơn nữa. Mới đây nghị sĩ Quốc hội Ukraine cho biết, cơ quan thực thi pháp luật của quốc gia này đã thu giữ chiếc máy tính thứ hai liên quan đến Hunter Biden, trong máy tính có nhiều thông tin trao đổi kinh doanh giữa Hunter và công ty tại Ukraine. 
  • Tổng thống Trump hôm 20/10 cho biết Tổng Chưởng lý William Barr cần phải “hành động” và “chỉ định ai đó” sau khi gần chục Dân biểu Cộng hòa đã thúc giục ông Barr chỉ định một biện lý đặc biệt để điều tra những thông tin được tiết lộ từ một chiếc laptop được cho là thuộc sở hữu của ông Hunter Biden.
  • Chiến dịch tranh cử của cựu Phó Tổng thống Joe Biden đang bị chỉ trích vì tuần trước đã cho phát hành một clip quảng cáo kể “một nửa sự thật” về một ông chủ quán bar tại Michigan đang vật lộn để vực dậy cơ sở kinh doanh của mình trong đại dịch virus corona.  
  • USA Today, một trong những tờ nhật báo có số lượng phát hành lớn nhất nước Mỹ, hôm 20/10 đã lên tiếng chứng thực cho ông Joe Biden. Đây là lần chứng thực ứng viên tổng thống đầu tiên trong lịch sử từ báo này. Trước đó, một số tạp chí khoa học và tờ báo địa phương đã chứng thực cho ông Joe Biden, gồm: Scientific American, Lancet Oncology, New England Journal of Medicine, Nature, El Nuevo Día và Surfer. 
  • Các nhà ngoại giao và quan chức giấu tên nói với Reuters rằng Liên minh quân sự NATO sẽ xem xét tổ chức một hội nghị thượng đỉnh vào tháng Ba để chào đón một tổng thống Mỹ mới nếu đề cử viên Đảng Dân chủ Joe Biden thắng cử. Nếu Tổng thống Donald Trump tái cử, NATO sẽ tổ chức họp thường niên vào nửa đầu năm tới. 

Quan hệ Mỹ – Trung

  • Bộ Ngoại giao Trung Quốc hôm 19/10 đã cáo buộc chính quyền Trump “thụt lùi lớn” về công tác ứng phó với biến đổi khí hậu và là “nhân tố gây vấn đề” về môi trường. Cáo buộc của Trung Quốc được đưa ra sau khi Bộ Ngoại giao Mỹ hôm 25/9 phát đi tuyên bố tấn công Trung Quốc về việc nước này là quốc gia tăng phát thải nhiều nhất trong thế kỷ này.
  • Trong cuộc họp thượng đỉnh trực tuyến với Brazil hôm 19/10, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo nói rằng khi Mỹ và Brazil củng cố quan hệ đối tác kinh tế, hai nước cũng cần phải giảm sự phụ thuộc vào hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc để đảm bảo an ninh quốc gia. Ông Pompeo đã cảnh báo về “rủi ro lớn” bắt nguồn từ việc hợp tác sâu rộng với Trung Quốc về kinh tế. 
  • Đại diện Thương mại Mỹ Robert Lighthizer hôm 20/10 cũng cảnh báo Brazil về ảnh hưởng ngày càng gia tăng của Trung Quốc tại Mỹ Latinh và thúc giục quốc gia lớn nhất Nam Mỹ này phải thận trọng về công nghệ 5G và các công nghệ khác có xuất xứ Trung Quốc. 
  • Bộ ngoại giao Trung Quốc hôm 20/10 nói rằng một số chính trị gia Mỹ đang “bôi nhọ” hợp tác kinh tế và thương mại bình thường của Trung Quốc với nước ngoài. Tuyên bố này ám chỉ đến các phát ngôn của Ngoại trưởng Pompeo và Đại diện Thương mại Mỹ Lighthizer cảnh báo Brazil về mối đe dọa Trung Quốc.
  • Bộ Ngoại giao Trung Quốc hôm 20/10 tuyên bố Mỹ nên dừng ngay lập tức việc can thiệp vào công việc nội bộ của Bắc Kinh sau khi một lãnh đạo của chính phủ Tây Tạng lưu vong tuần trước đã gặp một quan chức bộ ngoại giao Mỹ tại thủ đô Washington DC. 
  • Chính phủ Mỹ hôm 19/10 loan báo họ đã đưa vào danh sách đen hai nam công dân và 6 tổ chức Trung Quốc vì họ có liên quan đến một công ty vận chuyển của Iran, giúp chế độ Tehran lách các lệnh chế tài của Mỹ. 

Đài Loan

  • Thủ tướng Đài Loan Tô Trinh Xương (Su Tseng-chang) đã lên án “các chiến binh sói” Trung Quốc là “côn đồ” trong vụ tấn công một nhà ngoại giao Đài Loan hôm 18/10 ở buổi tiệc chiêu đãi nhân ngày Quốc khánh Đài Loan do Đại sứ quán Đài Loan tại Suva, Fiji tổ chức tại Khách sạn Grand Pacific. 
  • Bộ Ngoại giao Đài Loan (MOFA) nói rằng hành động bạo lực này đã vi phạm các chuẩn mực quốc tế và họ đã hoàn tất các thủ tục cần thiết để gửi đơn kiện các nhà ngoại giao Trung Quốc. Trong khi đó, chính phủ Fiji nói rằng họ sẽ bảo vệ các sự kiện của Đài Loan được tổ chức tại nước này trong tương lai. 
  • Cuộc tập trận quân sự thường niên của Đài Loan mang tên Thiên Long đã bắt đầu từ ngày 19/10. 

Hồng Kông

  • Các chính trị gia ủng hộ dân chủ hôm 20/10 đã chỉ trích quyết định của chính quyền Đặc khu Hồng Kông về việc duy trì giới hạn tụ tập 4 người nơi công cộng. Họ cáo buộc chính quyền đang lợi dụng đại dịch COVID-19 để phục vụ các mục tiêu chính trị. 
  • Trưởng Đặc khu Hồng Kông Carrie Lam mới đây nói rằng bà “miễn nhiễm” với chỉ trích và có “tinh thần trách nhiệm” vốn đã được tôi luyện sau 4 thập kỷ phục vụ công chúng. 
  • Chính phủ Đức đã cấp quy chế tị nạn cho một nhà hoạt động dân chủ Hồng Kông. Nữ sinh viên 22 tuổi không công khai danh tính này đã đang phải đối mặt với tội danh bạo động do liên quan đến các cuộc biểu tình chống Trung Quốc tại Hồng Kông vào năm ngoái. Nhà hoạt động này cho biết cô đã bị bắt trong cuộc biểu tình vào 11/2019. Cô đã trốn chạy thành công sang Đức sau khi quá cảnh ở Đài Loan. Năm 2018, Đức cũng đã cấp quy chế tị nạn cho hai nhà hoạt động nổi tiếng của Hồng Kông là Ray Wong và Alan Li. 

Quan hệ giữa Trung Quốc và các quốc gia khác:

  • Trung Quốc – Úc: Một trong những mặt hàng xuất khẩu mà Úc phụ thuộc vào Trung Quốc nhất là vải sợi bông (cotton), hiện đã trở thành sản phẩm mới nhất bị Bắc Kinh nhắm đến “trả đũa”, theo các nhóm công nghiệp bông vải Úc nói hôm thứ Sáu (16/10), theo SCMP. Việc hạn chế nhập khẩu cotton tiếp sau một danh sách các mặt hàng gồm than, lúa mạch, rượu vang và thịt bò.
  • Ấn Độ hôm thứ Hai (19/10) cho biết Úc sẽ tham gia cuộc tập trận hải quân thường niên cùng với Mỹ và Nhật Bản vào tháng Mười Một tới, một động thái được cho là sẽ thúc đẩy hợp tác quốc phòng giữa bốn thành viên của Đối thoại An ninh Tứ giác, hay còn gọi là “Bộ Tứ Kim cương” để đối phó với Trung Quốc.

Các tin tức khác

  • Tổng thống tân cử Bolivia Luis Arce hôm 20/10 nói với Reuters rằng “không có vai trò gì” trong chính phủ mới cho lãnh đạo đảng xã hội chủ nghĩa Evo Morales. Ông Morales đã giữ chức tổng thống Bolivia trong 14 năm trước khi phải từ chức vào năm ngoái do sức ép của người dân và đã đang phải sống lưu vong. 
  • Armenia và Azerbaijan hôm 20/10 nói rằng các bộ trưởng ngoại giao hai nước sẽ gặp người đồng cấp Mỹ Mike Pompeo tại Washington DC vào thứ Sáu (30/10) để nỗ lực kết thúc xung đột đẫm máu tại khu vực Nagorno-Karabakh. 
  • Một nhóm quan chức UAE hôm 20/10 đã trở thành phái đoàn đầu tiên của quốc gia Vùng Vịnh Ả Rập này tới thăm Israel. 
  • Tổng thống Trump hôm 19/10 cho biết Mỹ sẽ loại Sudan khỏi danh sách nhà nước tài trợ khủng bố ngay sau khi Khartoum đồng ý đền bù 335 triệu USD cho các nạn nhân người Mỹ trong các vụ tấn công quân sự và người nhà của họ. 
  • Pháp hôm 20/10 đã ra lệnh đóng cửa tạm thời một nhà thờ Hồi giáo bên ngoài thủ đô Paris. Đây là một phần trong chiến dịch trấn áp Hồi giáo cực đoan sau khi một giáo viên đã bị một nghi phạm Hồi giáo hành quyết dã man vào tuần trước. 
  • Nga đã cho phép bộ quốc phòng nước này mở văn phòng tại Serbia. Moscow muốn thúc đẩy mở rộng mối quan hệ quân sự với đồng mình truyền thống khu vực Balkan này vào thời điểm Belgrade đang tìm cách gia nhập Liên minh châu Âu. 
  • Tại Thái Lan, cuộc biểu tình chống chính phủ vẫn tiếp diễn sang ngày thứ sáu liên tiếp bất chấp lệnh cấm tụ tập đông người của chính phủ Prayuth Chan-ocha. Thủ tướng Thái Lan tuyên bố đồng ý tổ chức một phiên họp quốc hội khẩn cấp vào tuần tới, nhưng ông sẽ không từ chức theo yêu cầu của người biểu tình. Những người ủng hộ ông Prayuth chiếm đa số ghế trong quốc hội Thái Lan. 
  • Hàng nghìn sinh viên và công nhân đã tiếp tục xuống đường phố thủ đô Jakarta, Indonesia hôm 20/10 để phản đối luật việc làm mới mà chính quyền Tổng thống Joko Widodo mới thông qua. 

Nam Sơn

Xem thêm: