Sau khi Campuchia loan tin đã khởi công dự án cải tạo căn cứ hải quân Ream với sự hiện diện của Đại sứ Trung Quốc Vương Văn Thiên, Bộ Ngoại giao Việt Nam bày tỏ “việc hợp tác giữa các quốc gia cần đóng góp tích cực vào hòa bình, an ninh, ổn định và thịnh vượng của khu vực cũng như trên toàn thế giới”.

Vị trí của căn cứ hải quân Ream (Campuchia) (Ảnh chụp màn hình/Google Maps)

Tuyên bố của Việt Nam trước tin Trung Quốc đầu tư, cải tạo căn cứ hải quân tại Campuchia được đưa ra tại một cuộc họp báo thường kỳ của Bộ Ngoai giao, tổ chức ngày 9/6.

“Việt Nam luôn mong muốn duy trì và củng cố quan hệ hợp tác tốt đẹp với các quốc gia trên toàn thế giới. Đồng thời, việc hợp tác giữa các quốc gia cần đóng góp tích cực vào hòa bình, an ninh, ổn định và thịnh vượng của khu vực cũng như trên toàn thế giới”, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng nói.

Báo Khmer Times (Campuchia) ngày 9/6 cho biết dự án cải tạo căn cứ hải quân Ream đã được khởi công một ngày trước đó, ngày 8/6, do Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Quốc phòng Tea Banh và Đại sứ Trung Quốc Vương Văn Thiên chủ trì.

Trong buổi lễ, ông Tea Banh bác bỏ báo cáo của Washington Post, nói rằng việc hiện đại hóa căn cứ hải quân Ream không phải vì Trung Quốc mà là vì Quốc phòng Campuchia.

“Căn cứ Hải quân Ream có quy mô nhỏ nên chúng tôi cần nâng cấp căn cứ để bảo vệ quốc gia, lãnh thổ và chủ quyền của mình”, ông Tea Banh nói, nhấn mạnh rằng dự án hiện đại hóa căn cứ hải quân Ream là một chiến lược quan trọng đối với sự phát triển của Lực lượng Vũ trang Hoàng gia Campuchia theo Sách Trắng của Bộ Quốc phòng Campuchia.

Vào hồi đầu tuần, tờ Washington Post (Mỹ) đã dẫn các nguồn tin riêng tiết lộ Bắc Kinh đang xây dựng một căn cứ bí mật cho quân đội nước này tại Ream.

Về phần mình, tại buổi lễ, Đại sứ Trung Quốc Vương Văn Thiên cho hay dự án sau khi hoàn thành sẽ thúc đẩy đáng kể việc hiện đại hóa Hải quân Hoàng gia Campuchia, nâng cao hiệu quả năng lực của lực lượng này trong việc bảo vệ chủ quyền quốc gia và toàn vẹn lãnh thổ của Campuchia.Đại sứ Vương Văn Thiên cho biết đây sẽ là tượng đài của tình hữu nghị và hợp tác bền chặt giữa quân đội hai nước và là nền tảng chính để Quân đội Hoàng gia Campuchia tăng cường giao lưu và hợp tác quốc tế, vẫn theo Khmer Times.

Dự án cải tạo căn cứ hải quân Ream là một phần trong khoản viện trợ không hoàn lại của Trung Quốc dành cho Campuchia. Ngoài cải tạo và mở rộng các tòa nhà trong căn cứ Ream, Bắc Kinh còn hỗ trợ nâng cấp các tàu chiến của Phnom Penh, xây các cầu cảng, nâng cấp các ụ sửa chữa trong căn cứ và bệnh viện quân – dân y.

Trung Quốc nằm trong số các nước đầu tư nhiều nhất vào Campuchia. Theo số liệu của Hội đồng phát triển Campuchia (CDC) công bố vào tháng 3/2022, ước tính đến cuối nửa đầu năm 2021, tổng đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào nước này là 39 tỷ USD, trong đó Trung Quốc đứng thứ nhất, chiếm 44,2%. Kế đến là Hàn Quốc (10,6%), Việt Nam (6,3%), Singapore (6,2%) và Nhật Bản (5,8%)…

Nói về mức ảnh hưởng của quan hệ hợp tác Trung Quốc – Campuchia tại căn cứ quân sự Ream đối với Việt Nam, RFA Tiếng Việt ngày 8/6 dẫn lời một nhà phân tích người Việt (ẩn danh) rằng: “Việt Nam dĩ nhiên quan ngại vì căn cứ Ream nằm rất sát với căn cứ ở đảo Phú Quốc.”

Bản tin này cho hay căn cứ hải quân Ream ở tỉnh Preah Sihanouk thuộc mạn tây nam Campuchia bên Vịnh Thái Lan, chỉ cách Phú Quốc không đến 30 km. Đảo này theo tiếng Khmer là Koh Tral.

Nguyễn Quân