Với 3 thay đổi chiến lược tầm quốc gia được thông báo vào sáng 5/2, diện xét nghiệm và người đi cách ly sẽ tăng lên, trong khi chính quyền các địa phương tăng thêm một mức trách nhiệm. Nhiều tỉnh, thành đã công bố tăng kiểm soát và cách ly nhằm hạn chế lượng người dịch chuyển trong dịp Tết Nguyên đán. 

Lấy mẫu xét nghiệm cộng đồng tại khu chung cư tòa nhà 88 Láng Hạ, tối 4/2/2021. Do kết quả xét nghiệm âm tính, chiều 5/2, tòa nhà được dỡ phong tỏa, chỉ phong tỏa hai tầng 21 và 10 nơi có bệnh nhân F0 và F1. (Ảnh: Thời sự – HaNoitv/Facebook)

3 thay đổi trong chiến lược để kiểm soát dịch

Tại cuộc họp trực tuyến sáng 5/2 với các tỉnh, thành có ca mắc viêm phổi Vũ Hán (COVID-19), ông Nguyễn Thanh Long, Bộ trưởng Bộ Y tế thông báo 3 thay đổi trong việc kiểm soát dịch.

Thay đổi lớn nhất là gộp mẫu xét nghiệm. Trước đây trong đợt dịch tại Đà Nẵng, Bộ Y tế cho phép gộp 5 mẫu trong một lần xét nghiệm. Tuy nhiên, do nhu cầu cần xét nghiệm diện rộng tại Quảng Ninh và Cẩm Giàng (Hải Dương), Bộ Y tế cho phép có thể gộp 10-16 mẫu trong một lần xét nghiệm, gộp theo hộ gia đình, thậm chí có thể lên tới mẫu 16.

“Nếu phát hiện mẫu gộp dương tính thì cách ly cả gia đình đó luôn, sau đó lấy mẫu xét nghiệm lại từng người để phân loại F0, F1”, ông Long nói.

Đối với khu vực lớn, ông Long cho hay: “Khuyến cáo của chúng tôi là lấy ở khu có người nhiễm trước rồi mới lấy rộng ra các hộ khác. Chúng tôi đề nghị các Viện sẽ hỗ trợ địa phương lấy gộp mẫu và chung ống xét nghiệm”.

Với phương thức mới này, công suất xét nghiệm sẽ tăng và hạn chế lây nhiễm thay cho cách làm trước là xác định F0 rồi mới tới các F1, F2…, tuy nhiên diện xét nghiệm và số người phải cách ly tập trung sẽ tăng, bao gồm cả các trường hợp F1, F2… nhưng âm tính.

Thứ hai, trẻ em dưới 5 tuổi sẽ được cách ly nghiêm ngặt tại nhà.

Đại diện Bộ Y tế cho biết do tính mới của chủng virus trong đợt dịch này nên sẽ thay đổi phương thức cách ly đối với gia đình có trẻ em. Các địa phương sẽ phân loại hai nhóm trẻ để thực hiện cách ly.

Nhóm trẻ dưới 5 tuổi có thể cách ly tại nhà nghiêm ngặt, với các điều kiện: chỉ được một người trông; người trông phải có sức khỏe tốt và gia đình đó không có người già, không có bệnh lý nền. Việc này hiện đã thực hiện tại Cẩm Giàng (Hải Dương) và một số địa phương khác.

Với trẻ từ 5 tuổi trở lên, trẻ sẽ được cách ly tập trung trong 7 ngày đầu và lấy mẫu ngày 1, ngày 3 và ngày 7. Khi có kết quả âm tính, trẻ sẽ được cách ly nghiêm ngặt tại nhà và “chính quyền địa phương là đơn vị cuối cùng quyết định cuối cùng việc cách ly tại nhà của trẻ”, ông Long nói.

Thứ ba, giải tỏa hàng hóa từ khu vực có dịch. Với yêu cầu không “ngăn sông cấm chợ”, và hiện tình hình giao lưu hàng hóa tại các vùng có dịch đến các địa phương khác rất khó khăn, ông Long đề nghị các địa phương nếu đảm bảo công suất xét nghiệm có thể vận chuyển hàng hóa ra ngoài tỉnh.

Tuy nhiên, ngoài các quy định hiện hành, từ sau ngày 5/2, tất cả tài xế vận chuyển hàng hóa và người đi kèm phải làm xét nghiệm 2 ngày/lần, trong quá trình vận chuyển phải đeo khẩu trang, để mở cửa, không đóng kín, ghi chép lại hành trình, hạn chế tiếp xúc…

Chốt lại vấn đề trách nhiệm, ông Long nhắc lại: “Địa phương nào để dịch xảy do đối tượng này [tài xế, người đi kèm] thì địa phương đó phải chịu trách nhiệm”. 

Trong đợt dịch mới, từ 2 ca lây nhiễm ban đầu tại Hải Dương và Quảng Ninh (28/1), bước sang ngày thứ 10 (sáng 6/2), số ca lây nhiễm trong cộng đồng tăng lên 394 ca, và lan sang 10 tỉnh, thành phố khác.

12 tỉnh thành ghi nhận các ca nhiễm (các ca đã được Bộ Y tế cấp mã) gồm: Hải Dương (291 ca), Quảng Ninh (46), Hà Nội (23), Gia Lai (18), Bình Dương (4), Bắc Ninh (3), Điện Biên (3), Hoà Bình (2), Bắc Giang (1), Hà Giang (1), Hải Phòng (1), TP.HCM (1).

Đây là đợt dịch có số ca lây nhiễm cao nhất kể từ khi xuất hiện ca nhiễm bệnh đầu tiên tại Việt Nam, chiếm xấp xỉ 20% trong tổng số ca toàn mùa dịch (tính từ cuối tháng 1/2020 là 1976 ca, gồm cả ca lây nhiễm trong cộng đồng và ca nhập cảnh).

Chính quyền các tỉnh, thành tăng kiểm soát để hạn chế người về

Với việc kiểm soát dịch được quy về trách nhiệm của chính quyền địa phương, ứng phó với lượng người dịch chuyển tăng lớn trong Tết Nguyên đán, một số tỉnh, thành siết các biện pháp cách ly và xét nghiệm, vừa tăng kiểm soát vừa hạn chế lượng người về.

  • Hải Phòng

Bị vây quanh giữa hai vùng dịch lớn là Hải Dương, Quảng Ninh, và các tỉnh có ca nhiễm là Hà Nội, Thái Bình, Bắc Ninh, Hải Phòng hiện là tỉnh đặt yêu cầu kiểm soát người ra/ vào thành phố gắt gao nhất. Hiện TP ghi nhận một ca COVID-19 (đã chuyển về Hải Dương theo dõi).

Theo thông báo mới nhất, từ 12h ngày 6/2, Hải Phòng yêu cầu tất cả người ra/ vào thành phố phải có giấy xác nhận của UBND xã phường, nêu rõ lý do, lịch trình (người từ TP đi ra phải nêu rõ thời điểm trở lại).

Tại 8 chốt kiểm soát ở cửa ngõ thành phố, Chủ tịch TP yêu cầu tăng thêm 24 công an và quân đội (mỗi ngành 12 người). Nếu phát hiện người đến từ tỉnh Hải Dương, Quảng Ninh và từ các vùng có dịch tại các tỉnh, thành phố khác thì lực lượng chức năng đưa ngay về các khu cách ly y tế tập trung, người dân tự chịu chi phí cách ly. Các trường hợp cố tình không đi cách ly y tế tập trung thì áp dụng biện pháp cưỡng chế.

Với ôtô chở hàng hóa xuất nhập khẩu ra vào cảng biển, khu công nghiệp, cụm công nghiệp, nhà máy, Hải Phòng yêu cầu các chủ phương tiện, chủ hàng sắp xếp nơi ăn, nghỉ tập trung cho lái xe liên tỉnh.

Cảnh sát giao thông thủy tuần tra thường xuyên trên các tuyến đường sông giáp ranh với các tỉnh Hải Dương, Quảng Ninh, Thái Bình, các bến bãi trên các tuyến sông.

Trước đó, Hải Phòng đã dừng sự kiện từ 30 người trở lên, đóng cửa vũ trường, quán bar, karaoke, massage, xông hơi, quán nét; dừng hoạt động vận tải hành khách, các bến phà, bến đò giữa Hải Phòng với Hải Dương, Quảng Ninh cũng từ chiều tối ngày 28/1, tới ngày 2/2 thông báo hủy bắn pháo hoa, hủy tất cả lễ hội Tết…

  • TP.HCM

Tuy chỉ xuất hiện 1 ca COVID-19, ngày 5/2, TP.HCM đề nghị Bộ Y tế cho tạm dừng nhận người nước ngoài về cách ly tại TP, đồng thời yêu cầu các cơ sở y tế tăng cường năng lực xét nghiệm lên 15.000 – 20.000 mẫu/ngày; giảm quy mô, giảm số lượng khách mời và phải được thẩm định mức độ an toàn đối với tất cả các hoạt động, sự kiện, lễ hội dịp Tết.

Ngoài ra, Sở TT-TT được giao phối hợp với các nhà mạng nhắn tin cho toàn bộ người dân đang sinh sống ở TP.HCM ngay sau khi Bộ Y tế công bố lịch trình di chuyển của ca nhiễm có liên quan đến TP.HCM.

Trước đó, TP thông báo từ ngày 4/2 tiếp tục giám sát đối với người đến từ Gia Lai và Bình Dương, trong đó những người đến từ thị xã Ayun Pa từ ngày 18/1 và các huyện Krong Pa, Phú Thiện, Iapa (Gia Lai) từ ngày 31/1, đến từ xã An Bình, huyện Phú Giáo (Bình Dương) từ ngày 18/1 bắt buộc cách ly tập trung và lấy mẫu xét nghiệm.

Những người đến từ các khu vực khác trong tỉnh Gia Lai từ ngày 28/1 và tỉnh Bình Dương từ ngày 1/2 phải tự theo dõi sức khỏe, khai báo y tế để được xét nghiệm khi có các triệu chứng bệnh.

  • Thừa Thiên Huế

Với Thừa Thiên Huế, từ 12h ngày 3/2, tất cả người từ Quảng Ninh, Hải Dương; các quận, huyện thuộc các tỉnh, thành phố đã được Bộ Y tế công bố có điểm dịch khi về Huế sẽ phải đi cách ly tập trung 21 ngày và lấy mẫu xét nghiệm COVID-19.

Chính quyền tỉnh Thừa Thiên Huế cũng khuyến cáo tất cả mọi người dân đến Thừa Thiên Huế từ các địa phương khác bắt buộc phải khai báo y tế theo quy định; những người đến từ các địa phương đang có dịch được yêu cầu tự cách ly y tế 21 ngày tại nhà.

Ngoài ra, tỉnh này xét nghiệm COVID-19 đối với toàn bộ cán bộ, nhân viên và người lao động đang làm việc tại sân bay quốc tế Phú Bài, Cảng Thuận An, Cảng Chân Mây, Ga Huế, Bến xe Phía Bắc, Bến xe Phía Nam.

  • Nghệ An

Tại Nghệ An, tất cả những người từ các khu vực đang bị phong tỏa hoặc giãn cách xã hội khi trở về đều phải cách ly tập trung và lấy mẫu xét nghiệm COVID-19.

Những người có mặt vào thời gian F0 đã đến ở các địa điểm do Bộ Y tế thông báo phải khai báo y tế và cách ly tập trung hoặc cách ly tại nhà theo quy định.

Các trường hợp khác từ ngoại tỉnh trở về đều phải khai báo y tế, theo dõi tại nhà và liên hệ với y tế địa phương khi có triệu chứng như ho, sốt, khó thở, tức ngực… để được tư vấn.

  • Hà Tĩnh

Sở Y tế tỉnh Hà Tĩnh ngày 2/2 gửi văn bản hỏa tốc tới các UBND huyện, thành phố, thị xã, yêu cầu tổ chức cách ly đối với các trường hợp đến từ vùng có dịch trong vòng 14 ngày, gồm TP Chí Linh (tỉnh Hải Dương), sân bay Vân Đồn, thị trấn Cái Rồng (huyện Vân Đồn, tỉnh Quảng Ninh) và các địa điểm khác được cập nhật thường xuyên theo thông báo của Bộ Y tế.

Đối với người đến từ các tỉnh, thành phố khác, Hà Tĩnh yêu cầu người dân chủ động khai báo y tế, theo dõi sức khỏe tại nhà, khi có bất thường về sức khỏe như ho, sốt, đau họng thì phải báo ngay cho trạm y tế xã hoặc trung tâm y tế.

Chính quyền và cơ quan y tế địa phương chịu trách nhiệm nếu bỏ sót những người là F1, F2.

  • Thái Bình

Thái Bình ngày 2/2 quyết định hủy lễ hội đền Trần (13 tháng giêng), dừng kế hoạch tổ chức ngày hội văn hóa, thể thao tỉnh Thái Bình dự kiến diễn ra ngày 21/3.

Cùng ngày,  ông Hà Tiến Thăng, Chánh văn phòng UBND tỉnh cho biết người từ vùng dịch (theo cập nhật của Bộ Y tế) khi về Thái Bình phải đi cách ly tập trung, hoặc là quay đầu xe. Còn người dân về quê từ các địa phương không ở trong vùng dịch thì khai báo y tế, lịch trình di chuyển

Trung tâm Kiểm soát dịch bệnh (CDC) tỉnh Thái Bình cho biết tính đến 19h ngày 4/2, đã ghi nhận được 12.129 trường hợp về từ các tỉnh, thành phố đang phát sinh ổ dịch. Trong đó, có 154 trường hợp từ Vân Đồn (Quảng Ninh) và 360 trường hợp từ Chí Linh (Hải Dương).

Nguyễn Quân

Xem thêm:

Đến Vũ Hán điều tra nguồn gốc COVID-19: Chuyên gia WHO ca ngợi ĐCSTQ