Đấu đá quyền lực nội bộ của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) luôn đầy nhạy cảm, nhất cử nhất động của một nhân vật chính trị quan trọng đều cho thấy những tín hiệu nhất định. Gần đây, cựu Thủ tướng Ôn Gia Bảo đã công bố một bài viết hồi tưởng về hoàn cảnh xuất thân nghèo khó, khi vào Trung Nam Hải “như bước trên lớp băng mỏng”. Bài viết đã gợi nhiều suy đoán.

Tháng Sáu năm ngoái, cựu lãnh đạo ĐCSTQ Ôn Gia Bảo (giữa) chụp ảnh chung với Ban giám hiệu Đại học Lan Châu (Nguồn: Trang web Đại học Lan Châu).

Đài RFI (Pháp) đưa tin rằng mẹ của ông Ôn Gia Bảo đã qua đời vào cuối năm ngoái. Đêm trước Lễ Thanh minh năm nay, ông đã viết một bài tưởng nhớ người mẹ và được tờ “Chỉ dẫn Macau” (Amzmwc) đăng tải từ ngày 25/3 đến 15/4.

Trong bài, ông Ôn Gia Bảo kể rằng cha mẹ của ông đều làm việc trong ngành giáo dục, chỉ là thường dân, tính cách rất thật thà chất phác. Trong thời kỳ Cách mạng Văn hóa, cha ông đã bị bắt nhốt trong trường học và thường xuyên bị đánh chửi tàn bạo. Mẹ ông thường dạy ông hãy sống sao cho chính trực, trau dồi kiến ​​thức và năng lực.

Có quan điểm cho rằng điểm đáng chú ý trong bài viết là ông đề cập những lo lắng của mẹ ông trong 2 lần ông nhậm chức Thủ tướng. Ông còn giữ 2 bức thư do mẹ gửi ông trong những dịp đó: bức thư đầu mẹ ông đã viết rằng ông có được địa vị cao như vậy trong bối cảnh “không có bất kỳ hậu thuẫn nào, là rất hiếm thấy”; bức thư vào lần thứ hai ông nhậm chức Thủ tướng, mẹ ông dặn không cần thiết phải quá sức trong mọi chuyện, cần mọi người cùng nhau đoàn kết nhẹ nhàng vượt qua cửa ải 5 năm khó khăn.

Vị cựu Thủ tướng ĐCSTQ cũng kể rằng với một người có xuất thân như ông thì chuyện được làm quan là “sự tình cờ”, đặc biệt lại lên đến chức vụ cấp cao. Ông nhấn mạnh bản thân phải rất thận trọng, vì vào Trung Nam Hải “giống như đi trên tảng băng mỏng, giống như đối mặt với vực thẳm”.

Bài viết còn nhắc về chuyện công luận gọi thời kỳ ông giữ chức Thủ tướng là “Thời kỳ Hồ – Ôn” (Hồ Cẩm Đào – Ôn Gia Bảo), vì người ta ấn tượng đó là thời kỳ mà giới lãnh đạo không né tránh các vấn đề mang tính phổ quát như nhân quyền, pháp quyền, dân chủ, hoàn toàn khác với tình cảnh chính quyền hiện nay.

Người ta cũng chỉ ra rằng đoạn cuối bài viết khá thú vị khi ông Ôn Gia Bảo chia sẻ về những đồng cảm với người nghèo, người yếu thế, phản đối kiểu ứng xử bắt nạt và áp bức. Ông thường tâm niệm rằng phải làm cho Trung Quốc là đất nước đầy công bằng chính nghĩa, tôn trọng quyền con người; một đất nước luôn đầy sức sống, tinh thần tự do và vượt qua khó khăn. Ông đã ra sức đấu tranh cho điều đó, vì đó cũng là chân lý mà cuộc sống và cả người mẹ ông đã chỉ cho ông.

Có thể thấy những lời văn của ông Ôn Gia Bảo rất khác với phong cách hiện tại của giới lãnh đạo ĐCSTQ cũng như hiện thực Trung Quốc ngày nay.

Bài viết đã được tờ Apple Daily của Hồng Kông cùng với tờ “Hướng dẫn Macao” kiểm chứng đó là bài của cựu Thủ tướng Ôn Gia Bảo. Tờ Apple Daily dẫn phân tích cho rằng việc xuất bản ở Macau nhằm không thu hút quá nhiều sự chú ý ở Trung Quốc Đại Lục, của giới chức Bắc Kinh.

Từ sau năm 2012 khi đã nghỉ hưu, thỉnh thoảng ông Ôn Gia Bảo có xuất hiện trước công luận, bao gồm những chuyến thăm trường học. Tháng Sáu năm ngoái khi miền nam Trung Quốc gặp thảm họa lũ lụt tràn lan, ông Ôn Gia Bảo đã viết chữ đề tặng cho Đại học Lan Châu. Do tình cảnh nhạy cảm khi đó, hơn 20 tỉnh bị lũ lụt gây lo ngại vỡ đập Tam Hiệp nên việc Ôn Gia Bảo (có xuất thân trong ngành địa chất) bất ngờ xuất hiện làm dấy lên nhiều đồn đoán.

Đài Á châu Tự do có bài phân tích chỉ ra vấn đề bất thường khi một công trình đặc biệt lớn và quan trọng như đập Tam Hiệp mà khi hoàn thành làm lễ lại chỉ có 8 phút và không có sự tham dự của những lãnh đạo cao nhất của ĐCSTQ. Người ta giải thích rằng cả người xuất thân trong ngành thủy lợi là Hồ Cẩm Đào và người xuất thân trong ngành địa chất là Ôn Gia Bảo đều muốn né tránh liên đới trong dự án đập Tam Hiệp: lo ngại tiềm ẩn hiểm họa có thể xảy ra có thể bị liên lụy, nhưng trong trường hợp không xảy ra sự cố gì thì công lao cũng chỉ được tính cho ông Lý Bằng!

Trước đó, những lần xuất hiện của ông Ôn Gia Bảo vào những thời điểm mà Trung Quốc gặp nguy nan luôn thu hút sự chú ý của dư luận.

Miêu Vi, Vision Times

 Xem thêm: