Căng thẳng Mỹ – Trung đang nóng lên cùng với chuyến thăm châu Á của Chủ tịch Hạ viện Mỹ Nancy Pelosi. Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) đã tăng cường những phát ngôn “sói chiến” và đe dọa quân sự, trong khi Mỹ và Đài Loan cũng đã bày thế trận đề phòng quân địch.

(Từ trái sang) Bà Hoa Xuân Oánh, ông Hồ Tích Tiến và ông Triệu Lập Kiên. (Ảnh ghép)

Truyền thông Đài Loan và Mỹ đã đưa tin rộng rãi rằng chuyến thăm Đài Loan của Chủ tịch Hạ viện Mỹ Nancy Pelosi đã được thực hiện. Bà đã đáp máy bay đến Đài Bắc vào tối ngày 2/8. Reuters dẫn các nguồn tin cho biết, Mỹ đã thông báo cho một số đồng minh về chuyến thăm Đài Loan của bà Pelosi.

Ngay khi có thông tin về việc bà Pelosi có thể đến thăm Đài Loan trong chuyến công du châu Á lần này, ĐCSTQ đã cho ‘xuất quân’ dàn ‘chiến lang’ để cảnh báo và đe dọa. 

Cựu tổng biên tập Hồ Tích Tiến đã tweet vào đêm muộn ngày 29/7 rằng: “Nếu máy bay chiến đấu của Mỹ hộ tống Pelosi đến thăm Đài Loan, đó là một hành động gây hấn. Quân Giải phóng có quyền cưỡng chế xua đuổi máy bay của Pelosi và máy bay chiến đấu của quân đội Mỹ, kể cả bắn các loại đạn cảnh báo, thực hiện các động tác bay mang tính ngăn chặn. Nếu việc xua đuổi không hiệu quả, thì có thể bắn hạ chúng.” Tuy nhiên sau đó ông thông báo phải xóa tweet này vì cảnh báo vi phạm quy định của Twitter.

Thay vào đó, ông sửa lại phát ngôn như sau: “Nếu máy bay của bà Pelosi được phát hiện bay vào không phận của chúng tôi, các máy bay chiến đấu của Giải phóng quân có thể cảnh báo, theo dõi, đánh chặn, gây nhiễu điện tử, buộc hạ cánh hoặc buộc quay trở lại. Trong quá trình này, mọi hậu quả có thể xảy ra và trách nhiệm hoàn toàn thuộc về phía Mỹ.”

Hôm 1/8, ông Hồ Tích Tiến lại một lần nữa “vượt tường lửa” vào Twitter chia sẻ đe dọa, rằng quân đội của ĐCSTQ đã chuẩn bị đầy đủ, “Nếu bà ấy (Pelosi) dám ở lại Đài Loan, đó sẽ là khoảnh khắc châm ngòi cho tình hình ở eo biển Đài Loan”.

Cùng ngày, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên cũng tuyên bố mạnh mẽ trong một cuộc họp báo thường kỳ, rằng Trung Quốc đã nhiều lần bày tỏ cứng rắn đối với chuyến thăm Đài Loan của bà Pelosi, nhấn mạnh rằng chuyến thăm Đài Loan theo kế hoạch này sẽ dẫn đến hậu quả nghiêm trọng: “Chúng tôi muốn cảnh báo Mỹ một lần nữa rằng phía Trung Quốc đang sẵn sàng”, quân đội Trung Quốc “sẽ không bao giờ làm ngơ”.

“Nếu Chủ tịch Hạ viện Mỹ Pelosi thăm Đài Loan, Trung Quốc sẽ có biện pháp đối phó kiên quyết và mạnh mẽ để bảo vệ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của mình, còn biện pháp nào thì chúng ta hãy chờ xem”, ông Triệu Lập Kiên nhấn mạnh.

Hôm thứ Ba (ngày 2/8) khi bà Pelosi còn chưa đáp máy bay xuống Đài Loan, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh nói rằng chính Mỹ đã thực hiện “các hành động khiêu khích” “nên và phải chịu hoàn toàn trách nhiệm về việc này”.

Cùng ngày, ông Tần Cương – Đại sứ Trung Quốc tại Mỹ, đã chia sẻ một đoạn video về quân đội Trung Quốc, nói rằng họ “sẽ không ngồi yên trong việc bảo vệ chủ quyền quốc gia và toàn vẹn lãnh thổ.”

Ông Lưu Hiểu Minh – cựu Đại sứ Trung Quốc tại Vương quốc Anh, lặp lại tuyên bố của ĐCSTQ, gọi chuyến thăm Đài Loan của bà Pelosi là “can thiệp vào công việc nội bộ và cố ý chà đạp lên nguyên tắc ‘một Trung Quốc'”.

Ngay sau khi máy bay chở bà Pelosi hạ cánh xuống Đài Loan, bà Hoa Xuân Oánh đã phát biểu tại cuộc họp báo ở Bắc Kinh rằng: “Đối mặt với việc Hoa Kỳ liều lĩnh coi thường các cảnh báo nghiêm túc của Trung Quốc hết lần này tới lần khác, bất kỳ biện pháp đối phó nào do phía Trung Quốc thực hiện sẽ là chính đáng và cần thiết, đó cũng là quyền của bất kỳ quốc gia độc lập và có chủ quyền nào”.

“Quốc hội, với tư cách là một bộ phận của Chính phủ Hoa Kỳ, vốn có nghĩa vụ tuân thủ nghiêm ngặt chính sách một Trung Quốc của Chính phủ Hoa Kỳ và hạn chế có bất kỳ trao đổi chính thức nào với khu vực Đài Loan của Trung Quốc. Trung Quốc phản đối bất kỳ chuyến thăm Đài Loan của các thành viên quốc hội Hoa Kỳ và cơ quan hành pháp Hoa Kỳ có trách nhiệm dừng chuyến thăm đó. Vì bà Pelosi là lãnh đạo đương nhiệm của Quốc hội Hoa Kỳ, chuyến thăm và các hoạt động của bà ở Đài Loan, dưới bất kỳ hình thức nào và vì lý do gì, là một hành động khiêu khích chính trị lớn nhằm nâng cấp các trao đổi chính thức của Hoa Kỳ với Đài Loan. Trung Quốc hoàn toàn không chấp nhận điều này, và người dân Trung Quốc cũng tuyệt đối bác bỏ điều này.”

“Hoa Kỳ đang cố gắng sử dụng Đài Loan để kiềm chế Trung Quốc. Họ liên tục bóp méo, che lấp và làm rỗng nguyên tắc một Trung Quốc, tăng cường trao đổi chính thức với Đài Loan và cổ xúy cho các hoạt động ly khai “Đài Loan độc lập”. Những động tác này, giống như chơi với lửa, cực kỳ nguy hiểm. Những người chơi với lửa sẽ bị thiêu bởi nó.”

Để phòng thủ, Bộ Quốc phòng Đài Loan đã cảnh báo rằng quân đội sẽ được điều động thích hợp để đối phó với “các mối đe dọa của kẻ thù”. Từ ngày 2 đến ngày 4/8, ba lực lượng vũ trang ở Đài Loan sẽ bước vào “giai đoạn chỉ đạo tăng cường sẵn sàng chiến đấu”, và thời gian sẽ được điều chỉnh tùy theo sự đe dọa của ĐCSTQ.

Bộ Quốc phòng Đài Loan cho biết trong một tuyên bố rằng họ hoàn toàn nắm được các hoạt động quân sự gần Đài Loan và đã lên nhiều kế hoạch cho các trường hợp khẩn cấp.

Trước đó, Reuters đưa tin các tàu chiến và máy bay Trung Quốc đã tiếp cận đường trung tuyến eo biển Đài Loan vào sáng thứ Ba (ngày 2/8), nguồn tin nói với Reuters rằng đây là một động thái “rất khiêu khích”. Máy bay của hai bên (Trung Quốc và Đài Loan) thường không vượt qua đường trung tuyến.

Theo các nguồn tin, vào sáng thứ Ba, các máy bay quân sự của Trung Quốc đã “đè vạch” nhiều lần rồi bay vòng trở lại phía bên kia eo biển, trong khi các máy bay quân sự của Đài Loan đang túc trực gần đó.

Vào thời điểm nhạy cảm đối với Mỹ, Trung Quốc và Đài Loan, ngày 30/7, Đài truyền hình trung ương Trung Quốc (CCTV) – cơ quan ngôn luận của ĐCSTQ, đã hiếm hoi tiết lộ cảnh quay một vụ phóng thử tên lửa, điều này đã làm dấy lên sự chú ý. Chiến khu Đông bộ của quân đội ĐCSTQ cũng đăng các video tuyên truyền, tuyên bố “sẵn sàng đợi lệnh, tuân theo mệnh lệnh để chiến đấu và chôn vùi tất cả kẻ thù xâm phạm”.

Quân đội Mỹ hiện cũng đang đẩy mạnh các đợt triển khai quân sự khác gần eo biển Đài Loan. Ngoài tàu USS Ronald Reagan quay trở lại Biển Đông, tờ Nikkei đưa tin, một tàu tấn công đổ bộ khác là USS Tripoli hiện đang được triển khai gần Okinawa, và một tàu tấn công đổ bộ khác là USS America hiện được triển khai ở Sasebo, Nhật Bản.

Người phát ngôn Hội đồng An ninh Quốc gia Nhà Trắng John Kirby cho biết, Mỹ sẽ không bị mắc bẫy, cũng không làm tình hình căng thẳng, đồng thời cũng sẽ không bị những lời đe dọa của ĐCSTQ làm cho sợ hãi, “Chúng tôi sẽ tiếp tục hoạt động trên các đại dương và bầu trời ở Tây Thái Bình Dương, như chúng tôi đã làm trong nhiều thập kỷ.”

Trí Đạt (t/h)