Mỹ sẽ sử dụng ảnh hưởng toàn cầu và phối hợp với các đồng minh để tăng cường quốc phòng, sự hiện diện quốc tế và kinh tế của Đài Loan, bao gồm cả ngành công nghiệp bán dẫn quan trọng để chống lại Trung Quốc, các quan chức chính quyền Mỹ nói với Quốc hội hôm 17/6.

(Ảnh minh họa: Zbitnev/Shutterstock)

Washington cũng nhấn mạnh rằng Đài Bắc phải tránh bất cứ hành động khiêu khích nào có thể thúc ép Trung Quốc đáp trả, ngay cả khi họ gây sức ép buộc Đài Loan tăng cường chi tiêu quân sự, đầu tư nhiều hơn vào hệ thống tên lửa hành trình ven bờ và tăng cường lực lượng dự bị động viên. 

“Chúng tôi cũng đang thực hiện các biện pháp để bảo đảm Đài Loan có đủ khả năng tự vệ,” Jonathan Fritz, phó trợ lý Bộ trưởng Ngoại giao phụ trách điều phối Trung Quốc, Mông Cổ và Đài Loan cho biết. Ông dẫn ra cách tiếp cận  “con nhím” nhằm làm cho bất cứ cuộc xâm lược nào của Trung Quốc cũng phải trả giá đắt.

Chính quyền Mỹ cũng sẽ chống lại những nỗ lực của Trung Quốc nhằm ngăn chặn Đài Loan tham gia vào Liên Hợp Quốc và các tổ chức quốc tế khác, các quan chức nói trong buổi chứng thực trước tiểu ban Thượng viện về Đông Á, Thái Bình Dương và Chính sách An ninh mạng Quốc tế.

Kể từ khi bà Thái Văn Anh được bầu làm tổng thống Đài Loan năm 2016, 7 nước đã thay đổi đường lối ngoại giao theo hướng ngả về Trung Quốc,  khiến Đài Loan chỉ còn lại 15 đồng minh chính thức, hầu hết là các nước nhỏ hơn ở Trung Mỹ, Caribe và Thái Bình Dương.

Chính quyền cho biết mục tiêu của họ là giúp Đài Loan có được  ghế tại Tổ chức Y tế Thế giới, Tổ chức Hàng không Dân dụng Quốc tế và Tổ chức Cảnh sát Hình sự Quốc tế (Interpol).

“Họ xứng đáng có tiếng nói tại đó,” Erica Barks-Ruggles, quan chức Vụ các vấn đề tổ chức quốc tế thuộc Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ cho biết.

“Việc loại họ ra khỏi Đại Hội đồng Y tế Thế giới tháng trước do áp lực của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa khiến tất cả chúng ta trở nên yếu ớt,” nhà ngoại giao chuyên nghiệp bổ sung. “Rõ ràng còn nhiều việc cần phải làm.”

Nhưng hòn đảo tự trị gần đây cũng có được một vài thuận lợi, bao gồm các tuyên bố ủng hộ của Nhật Bản, Hàn Quốc và khối G7, các quan chức Mỹ cho biết.

“Tôi không phủ nhận rằng [Cộng hòa Nhân Dân Trung Hoa] đang gây nhiều áp lực lên các dân tộc khắp thế giới để cô lập Đài Loan. Nhưng trên thực tế có một số kháng thể.”

Một cách để Mỹ để chống lại ảnh hưởng ngày càng lớn mạnh của Trung Quốc tại LHQ, là tuyển dụng và bố trí nhiều công dân Mỹ hơn ở khắp hệ thống LHQ.

Tuy vậy, các quan chức Mỹ cũng thận trọng nhắc lại cam kết lâu dài của Washington đối với chính sách “một Trung Quốc.” 

Và trong khi chính quyền Mỹ chưa quan tâm đến đối thoại chiến lược toàn diện với Trung Quốc, họ muốn tham gia hơn vào quản lý khủng hoảng để tránh hiểu nhầm và dẫn đến “những hậu quả đáng tiếc,” các quan chức nói.

Điều đó nói lên rằng, các chính sách của Trung Quốc đã bất lực trong việc thuyết phục 24 triệu người sống ở Đài Loan rằng họ nên chấp nhận việc thống nhất, các quan chức Mỹ nói.

“Rõ ràng [nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa] hứa hẹn về mức độ tự trị cao cho Hồng Kông và duy trì các quyền tự do dân sự của Hồng Kông, nhưng trong năm qua họ đã hoàn toàn phớt lờ điều này, đặc biệt kể từ khi Trung Quốc đơn phương thi hành Luật An ninh Quốc gia,” theo các quan chức Mỹ.

“Vì thế không có gì ngạc nhiên là người dân Đài Loan, những người có thể tại một thời điểm nào đó trong quá khứ đã từng nghĩ tưởng về công thức ‘một quốc gia hai chế độ’, nhưng hiện nay đã nhận thấy rằng đó là một viễn cảnh hoàn toàn không hấp dẫn. Trung Quốc cực kỳ hung hãn”.

Một cuộc thăm dò được công bố hồi tháng 6/2020 của Viện Dư luận Đài Loan phát hiện rằng 54% cư dân ủng hộ độc lập chính thức khỏi Trung Quốc, tăng 8 điểm phần trăm so với năm 2019, là mức cao nhất  kể từ năm 1991.

Mitt Romney, thượng nghị sĩ đảng Cộng Hòa bang Utah, cựu ứng cử viên Tổng thống nói thêm rằng cuộc đàn áp tờ báo Apple Daily của Hồng Kông và việc bắt giám đốc điều hành hàng đầu của họ hôm thứ Năm đã càng làm lộ rõ dã tâm của Bắc Kinh. 

“Điều này đã nhấn mạnh vào tâm trí người dân Đài Loan rằng Trung Quốc có một ý định rất khác, chứ sẽ không cho phép họ tự hành động nếu họ kết hợp theo cách nào đó với Trung Quốc,” ông nói. 

Các thượng nghị sĩ đã thúc giục chính quyền Biden đẩy nhanh việc vận chuyển vắc-xin cho Đài Loan để giúp người dân Đài Loan không bị gián đoạn sản xuất trong ngành bán dẫn, vốn chiếm một nửa số chip của thế giới; cũng như chống lại các chiến dịch tuyên truyền của Trung Quốc.

“Tôi muốn nhấn mạnh một số điều mà nhiều người khác đã nêu, đó là việc khẩn cấp tiêm chủng và tiêm vắc-xin cho người dân Đài Loan,” ông bổ sung. “Điều này có ý nghĩa nhân đạo đồng thời cũng có ý nghĩa chiến lược.”

Nhật Minh (theo SCMP)

Xem thêm: