Lần đầu tiên trong lịch sử, một giải Nobel Văn học danh giá lại được trao cho một nhạc sĩ – ca sĩ.

Ca nhạc sĩ Bob Dylan, người Mỹ (Ảnh qua scoopwhoop.com)
Ca nhạc sĩ Bob Dylan, người Mỹ (Ảnh qua scoopwhoop.com)

Hôm qua 13/10, Tổng thư ký Viện Hàn Lâm Thụy Điển thông báo trao giải Nobel Văn học 2016 cho nhạc sĩ, ca sĩ Mỹ Bob Dylan, 75 tuổi. Theo Bà Sara Danius, Bob Dylan xứng đáng được tặng giải thưởng cao quý này vì đã “tạo ra được hình thức diễn đạt thi ca mới trong khuôn khổ truyền thống âm nhạc Mỹ”.

Đây là lần đầu tiên một nhạc sĩ được trao giải Nobel Văn học, kể từ khi giải này ra đời vào năm 1901.

Quyết định này đã gây sốc toàn cầu và nhanh chóng nhật được nhiều chỉ trích. Nhiều nhà văn khác phê bình đây là quyết định sai lầm và đặt câu hỏi rằng liệu việc viết lời bài hát, dù xuất sắc đến thế nào, thì có thể chạm đến đẳng cấp của một áng văn học hay không?

Tiểu thuyết gia Jodi Picoult hóm hỉnh nói: “Tôi vui mừng cho Bob Dylan, nhưng có phải điều này nghĩa là tôi có thể thắng giải Grammy?”

Tuy nhiên, cũng có nhiều người ủng hộ quyết định táo bạo này của Viện Hàn Lâm Thuỵ Điển. Các tác gia nổi tiếng như Stephen King, Joyce Carol Oates và đặc biệt Salman Ruschdie, tác giả cuốn sách nổi tiếng toàn cầu “Những vần thơ của quỷ”, một trong những ứng viên cho giải Nobel Văn học 2016, đã chúc mừng Bod Dylan đoạt giải và hoan nghênh sự chọn lựa tuyệt vời của Stockholm.

Dù sao, việc chọn một nhạc sĩ nổi tiếng cho giải Văn Chương danh giá nhất, Viện Hàn Lâm Thuỵ Điển đã mạnh mẽ mở rộng ranh giới của văn chương, đồng thời mở ra một cuộc tranh luận được tiên đoán là sẽ vô cùng gay gắt và thú vị rằng liệu giá trị nghệ thuật của một lời bài hát có thể so sánh với những áng văn hay vần thơ truyền thống hay không?

Sinh năm 1941 tại bang Minesota, Hoa Kỳ, Bob Dylan không chỉ là ca sĩ, nhạc sĩ, nhà sáng tác nhạc, mà còn là một họa sĩ và thi sĩ. Tuy nhiên ông được biết đến nhiều nhất với tư cách là nhà viết nhạc và ca sĩ.

Những sáng tác nổi tiếng nhất và gây ảnh hưởng nhiều nhất của ông là vào thời thập niên 1960 và một số bài hát đó đã trở thành những ca khúc phản chiến, trong đó có cả chiến tranh Việt Nam.

Nhạc của Bob Dylan dựa rất nhiều vào những điệu nhạc truyền thống của Mỹ: folk, country, blues, gospel, rock’n’roll, cũng như nhạc folk Anh, Scotland và Ireland, nhưng ông cũng đã tìm kiếm những con đường mới, với những bài hát đánh dấu văn hóa âm nhạc đương đại. Âm nhạc của ông cũng gây ảnh hưởng tới nhiều ca sĩ của thế hệ sau.

Các sáng tác của Bob Dylan phản ánh những khát vọng xã hội và văn hóa của từng thời đại, góp phần quảng bá văn hóa bình dân của Mỹ ra thế giới.

Nay dù đã vào tuổi 75, Bob Dylan vẫn tiếp tục sáng tác và trình diễn. Ông vừa ra một album mới, album thứ 37, trong đó ông trình bày lại những ca khúc tiêu biểu của Mỹ đã từng nổi tiếng qua giọng ca bất hủ của Frank Sinatra.

Đây không phải là lần đầu tiên Viện Hàn lâm Thụy Điển gây bất ngờ trong việc chọn trao giải Nobel Văn học. Vào năm 1953, họ đã trao giải này cho một chính khách, đó là thủ tướng Anh Winston Churchill.

Trọng Đức tổng hợp

Leave a Reply