Ngày 24/1, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Ukraine Vyacheslav Shapovalov đã từ chức, theo Ukraine Pravda đưa tin, trong bối cảnh chính quyền Zelensky cải tổ bộ máy nhà nước, và tối hôm qua Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã nói có một loạt các thay đổi về các quan chức cấp cao trong những ngày này.

Ông Vyacheslav Shapovalov, Thứ trưởng Bộ quốc phòng Ukraine (nguồn MIL.GOV.UA)

Nguyên văn thông báo từ Bộ Quốc phòng như sau: “Ông Vyacheslav Shapovalov, người chịu trách nhiệm hỗ trợ hậu cần cho Lực lượng Vũ trang Ukraine, đã yêu cầu được bãi nhiệm để không ảnh hưởng tới sự hỗ trợ ổn định của Quân lực Ukraine do hậu quả của chiến dịch tố cáo liên quan đến việc mua dịch vụ ăn uống.”

“Bộ trưởng Bộ Quốc phòng đã đồng ý yêu cầu của ông Shapovalov về việc miễn nhiệm chức vụ thứ trưởng.”

Tối hôm 23/1, ông Zelensky đã thông báo trên Telegram về quyết định của Hội đồng Quốc phòng và An ninh Quốc gia về việc làm nghiêm các quy định thời chiến tranh, công bố về cải tổ chống tham nhũng và lưu ý sẽ có một loạt thay đổi các chức vụ cao cấp trong bộ máy nhà nước, tuy ông không nói cụ thể là ai. Ông Zelensky cũng khẳng định đã đưa 22 người liên quan đến Chính thống Giáo Nga thêm vào danh sách bị Ukraine trừng phạt.

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump 3 năm trước nói rằng, không nên đổ tiền vào Ukraine vì đây là nơi tham nhũng nhất thế giới

Phất cờ chống tham nhũng

Ukraine có lịch sử lâu dài về tham nhũng. Ba năm trước Hoa Kỳ dưới thời Tổng thống Donald Trump, khi phóng viên của một hãng tin Châu Âu hỏi về vấn đề Ukraine, TT Trump đã trả lời, Hoa Kỳ không đưa tiền vào một trong những nơi tham nhũng nhất thế giới.

“Tôi [thấy] 2 vấn đề thế này. Đầu tiên là Ukraine là quốc gia tham nhũng khủng khiếp. Thật khủng khiếp, không phải chỉ đơn giản tham nhũng, mà còn hơn nhiều các quốc gia khác […] là một trong những nơi tham nhũng nhất thế giới. Và tôi không muốn đưa tiền vào một quốc gia tham nhũng đến như vậy,” ông Trump nói.

“Thứ hai là […] Tôi ghét tình huống Hoa Kỳ là quốc gia duy nhất đứng ra đưa tiền, đặc biệt khi Ukraine giúp Châu Âu và các nước Châu Âu gấp nhiều lần giúp chúng ta. Họ dường như muốn chiến tranh […] Là các quốc gia Châu Âu phải giúp Ukraine [chứ không phải Hoa Kỳ].”

TT Zelensky phản hồi với phóng viên, ông Trump nói về tham nhũng vậy là “không phải sự thật”, và chính quyền Zelensky của ông đang liên tục “chiến đấu” chống tham nhũng.

Sau này, khi được phóng viên hỏi về vấn đề tham nhũng mà ông Trump đã nêu, thì ông Zelensky bác bỏ và nói “đó không phải là sự thật”. Ngay sau đó ông giải thích dài dòng thêm rằng, chính quyền của ông đang liên tục “chiến đấu” chống tham nhũng.

Ngày 23/1, Phó Tổng công tố Oleksiy Symonenko đã đệ đơn từ chức sau khi bị tờ báo Ukraine Pravda đăng tin ông đi nghỉ ở Tây Ban Nha, sử dụng các tiện nghi sang trọng, vi phạm quy định rằng công chức không được rời khỏi Ukraine trong thời chiến (trừ trường hợp do công tác yêu cầu). Ngay sau đó ông Symonenko đã bị bãi nhiệm, ký bởi Tổng Công tố Oleksiy Simonenko.

Kyrylo Tymoshenko, Phó Chánh văn phòng của Zelensky, đã đệ đơn từ chức, theo Ukraine Pravda đưa tin cùng ngày hôm qua. Tờ Ukraine Pravda nhận định, một số quan chức khác liên quan đến ông Tymoshenko cũng sẽ bị sa thải.

Tuần trước, Aleksey Arestovich, cố vấn cao cấp cho Tổng thống Zelensky, đã từ chức vì lỡ miệng để lộ rằng tòa cư dân bị sập ở Dnipro là do tên lửa phòng không của Ukraine bắn trúng tên lửa của Nga, mặc dù lúc đó ông nói rằng tội lỗi khiến dân thường thiệt mạng vẫn tính là của Nga.

Giới quan sát cho rằng, vào thời điểm ông Zelensky phất cờ chống tham nhũng này, trong khi ông đang được viện trợ mạnh mẽ từ phương Tây, sẽ có không ít biến đổi trong bộ máy của ông.

Thiên Đức (T/h)