Khoảng 40-55% trong 90.000 tàu cá trên cả nước đang phải nằm bờ khi giá dầu tăng vọt dẫn tới chi phí nhiên liệu để đánh bắt thủy sản ước tăng khoảng 3.776 tỷ đồng/tháng, theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN-PTNN). 

Một ngư dân đang xếp lại lưới đánh cá vào cuối ngày, Vũng Tàu, ngày 2/4/2022. (Ảnh minh họa: Dong Nhat Huy/Shutterstock)

Theo công văn ngày 24/6 do Bộ NN-PTNN gửi Bộ Công thương, Bộ Lao động – thương binh và xã hội, Bộ này đề nghị đề xuất Chính phủ ra chính sách hỗ trợ trong 6 tháng đối với ngư dân bị tạm ngừng sản xuất ảnh hưởng do giá xăng, dầu tăng cao.

Bộ NN-PTNN cho hay ngành khai thác thủy sản đóng góp vai trò quan trọng trong phát triển nông nghiệp cả nước, sản lượng khai thác hải sản năm 2021 đạt 3,92 triệu tấn, kim ngạch xuất khẩu hải sản đạt 3,435 tỷ USD.

Ngành khai thác thủy sản đảm bảo việc làm, thu nhập cho hơn 600.000 ngư dân trực tiếp khai thác thủy sản trên biển và gần 4 triệu lao động làm các nghề dịch vụ thủy sản ven biển. Về mặt chính trị, sự có mặt của tàu cá khai thác trên biển còn góp phần quan trọng trong việc bảo vệ chủ quyền biển đảo của đất nước.

Tuy nhiên, từ tháng 12/2021 đến nay, giá xăng, dầu liên tục tăng cao và được dự báo sẽ tiếp tục có những diễn biến phức tạp trong thời gian tới, tác động mạnh mẽ đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, đời sống và an sinh xã hội của người dân, trong đó có cộng đồng ngư dân ven biển và ngành khai thác thủy sản.

Theo tính toán của Bộ NN-PTNT, nhu cầu xăng, dầu cho hoạt động khai thác thủy sản trung bình khoảng 330 triệu lít/tháng, trong khi giá dầu diesel 0.05S – nhiên liệu chính cho tàu khai thác thủy sản – đã tăng 65%. Theo đó, chi phí nhiên liệu để đảm bảo cho hoạt động khai thác thủy sản bình thường tăng thêm khoảng 3.776 tỷ đồng/tháng.

Ngoài ra, do giá nhiên liệu tăng nên giá các mặt hàng phục vụ cho hoạt động khai thác thủy sản tăng theo, từ 10-15%, kéo theo chi phí đầu vào tăng từ 35-48%. Trong khi đó, giá bán hải sản tăng không đáng kể.

Bộ NN-PTNN cho hay tính đến ngày 31/12/2021, cả nước có 91.716 tàu cá hoạt động trên các vùng biển. Đến thời điểm hiện tại, khoảng 40 – 55% số tàu cá trên đã ngừng hoạt động, đặc biệt các tàu cá làm nghề tiêu thụ nhiều nhiên liệu như lưới kéo, nghề rê…

Việc tàu cá ngừng hoạt động làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến thu nhập, đời sống và an sinh xã hội của cộng đồng ngư dân do ngừng sản xuất, không tìm được việc làm phù hợp trên bờ, không có thu nhập, tác động tiêu cực đến chuỗi cung ứng mặt hàng thủy sản cho tiêu dùng trong nước và xuất khẩu.

Để tháo gỡ những khó khăn trên, Bộ NN-PTNT đề nghị Bộ Công thương và Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội xem xét, đề xuất Chính phủ có chính sách hỗ trợ về an sinh xã hội cho ngư dân phải ngừng việc do giá nhiên liệu tăng, thời gian hỗ trợ trước mắt là 6 tháng.

Về mức hỗ trợ, Bộ NN-PTNT kiến nghị hỗ trợ theo mức lương tối thiểu theo vùng áp dụng đối với người lao động quy định tại Nghị định số 90/2019/NĐ-CP ngày 15/11/2019. Tại nghị định này, mức lương tối thiểu vùng I là 4,42 triệu đồng/tháng; vùng II 3,92 triệu đồng/tháng, vùng III 3,43 triệu đồng/tháng, vùng IV 3,07 triệu đồng/tháng.

Nguyễn Minh